الفتال النيسابوري ( مترجم : محمود مهدوى دامغانى )
615
روضة الواعظين و بصيرة المتعظين ( فارسي )
چيز شومى هست ، در زن و خانه و مركب . شومى زن در آن است كه مهريهاش سنگين و همسرش از او ناخشنود باشد . شومى مركب در چموشى و سركشى آن است . شومى خانه در كمى مساحت و بدى همسايگان و بسيارى عيب آن است . « 1 » ( 1 ) پيامبر ( ص ) فرمودهاند : بر مسلمان روا نيست كه از برادر دينى خود بيش از سه روز دورى كند . همان حضرت فرمودهاند : چهار چيز شكنندهء پشت است ، پيشوايى كه نافرمانى خدا كند و در عين حال فرمانش مطاع باشد . زنى كه مردش او را نگهدارى كند و او بر آن مرد خيانت ورزد و فقرى كه براى آن علاجى پيدا نشود و همسايهء بد در محل سكونت . « 2 » ( 2 ) امام صادق ( ع ) فرموده است ، دوستى را حد و مرز و شروطى است و هر كس اين شروط در آن نباشد ، او را به كمال دوستى نسبت مدهيد . نخست آنكه ، آشكار و نهان او براى تو يكسان باشد . دوم آنكه ، زينت تو را زينت خود و ناپسند تو را ، ناپسند خود بداند . سوم اينكه ، مال و ولايت ، دوستى او را تغيير ندهد و دگرگون نسازد . چهارم آنكه ، چيزهايى را كه در توانايى اوست ، از تو باز ندارد . پنجم آنكه ، در گرفتارىها و بدبختىها ، تو را رها نكند . « 3 » ( 3 ) امام صادق ( ع ) فرموده است : ابليس كه خدايش نفرين كناد ، گفته است ، مرا بر پنج گروه چارهيى نيست و ديگر مردم در مشت منند ، نخست ، هر كس با نيت راست به خدا پناه برد و در همه كار خويش بر او توكل كند . دوم ، آن كس كه در شب و روز ، تسبيح و ستايش او از خداوند فراوان باشد . سوم ، هر كس كه براى برادران مؤمن خود به همان چيز خشنود باشد كه براى خود خشنود است . چهارم ، آن كس كه در مصيبت بيتابى نكند . پنجم ، هر كس كه به آنچه خداوند قسمت او فرموده است ، راضى باشد و تنها همت او روزىاش نباشد . « 4 » ( 4 ) امام باقر ( ع ) فرموده است ، برادر مسلمانت را دوست بدار و آنچه را براى
--> ( 1 ) . نظير اين روايت از پيامبر ( ص ) در محجة البيضاء ، ص 423 ، ج 3 ، و به همين صورت در خصال ، ص 122 ، ج 1 ، با ترجمهء آقاى كمرهيى ، آمده است . م . ( 2 ) . اين روايت هم در خصال ، ص 196 ، ج 1 ، آمده است . م . ( 3 ) . به نقل از امالى صدوق ، ص 397 ، و خصال صدوق ، ص 133 ، ج 1 ، در بحار الانوار ، ص 173 ، ج 74 ، آمده است . م . ( 4 ) . در خصال ، ص 256 ، ج 1 ، همراه با ترجمهء آقاى كمرهيى ، آمده است . م .